نوشته‌ها

آیا شما هم کم خونی دارید؟

کم خونی یا آنمیا

آیا شما هم کم خونی دارید؟

 

در هنگام کم خونی، بدن به اندازه کافی گلبول قرمز تولید نمی کند. بنابراین، اکسیژن به اندازه کافی دریافت نمی شود، اساس خستگی مفرط و مشکلات عدیده دیگر برای سلامتی به وجود می آید.

از دست دادن خون، تولیدِ کم گلبول های قرمز جدید و برخی بیماری ها که گلبول های قرمز را از بین می برند، از دلایل اصلی کم خونی یا آنمیا هستند.

خستگی مفرط اصلی ترین علامت کم خونی است، اما ممکن است علائم دیگری مثل ضعف و سرگیجه نیز وجود داشته باشد.

آنمیا یا کم خونی فقر آهن اختلال شایعی است که زمانی اتفاق می افتد که به دلیل برخی کمبودها، گلبول های قرمز نمی توانند اکسیژن با موفقیت به سر تا سر بدن برسانند. شایع ترین دلیل این امر، کمبود آهن در خون (کم خونی فقر آهن).

بدون وجود آهن، پروتئین موجود در گلبول های قرمز که هموگلوبین نام دارد و اکسیژن را از شُش ها به سایر نقاط بدن می رسانند به شدت کاهش پیدا می کنند و به این ترتیب بدن از درون شروع به خفگی می کند.

تعداد نرمال گلبول قرمز در بدن یک زن معمولا ۱۲ گرم در هر دسی لیتر خون است و در مردان ۱۵ گرم. اگر این میزان در بدن کمتر شود، ممکن است پزشک چند آزمایش خون دیگر تجویز کند تا ریشه اصلی این مشکل مشخص شود.

کسانی که آنمیا یا کم خونی دارند مدام احساس خستگی و کسالت می کنند و سلامت عمومی آنها به خطر می افتد. در موارد شدیدتر، بیماران مبتلا به کم خونی که به دنبال درمان نیستند یا از مشکل خود بی خبر هستند ممکن است به دلیل نرسیدن اکسیژن کافی به اعضای داخلی آسیب های جدی و جبران ناپذیری ببینند.

 

دلایل کم خونی:

سه دلیل اصلی وجود دارد که موجب کم خونی می شود: از دست دادن خون، کاهش توانایی بدن در تولید گلبول های قرمز جدید، یا بیماری هایی که منجر به افزایش تخریب گلبول های قرمز می شود.

از دست دادن خون: زمانی که میزان خون از دست رفته فراتر از توانایی بدن برای جایگزین کردن آن باشد، می تواند منجر به آنمیا یا کم خونی شود. برای مثال، خانم هایی که سیکل ماهانه شدید و سنگینی دارند و افرادی که به دلیل زخم معده یا مشکلات گوارشی دیگر خونریزی داخلی دارند بیشتر در خطر ابتلا به کم خونی هستند. گاهی اوقات این نوع از دست دادن خون خاموش است و تشخیص داده نمی شود تا زمانی که کم خونی، خود را در جواب آزمایش خون نشان می دهد. خونریزی خارجی ناشی از جراحی یا جراحت نیز می تواند باعث آنمیا شود.

کاهش تولید گلبول های قرمز: حتی اگر خونریزی نداشته باشید، گلبول های قرمز قدیمی احتیاج دارند که با گلبول های قرمز جدید تعویض شوند.

عوامل بسیاری باعث می شوند که بدن گلبول قرمز کمی تولید کند، یا گلبول هایی تولید کند که به اندازه کافی هموگلوبین ندارند.

این عوامل عبارتند از:

  • رژیم غذایی: اگر رژیم غذایی شما موادی مانند آهن، اسید فولیک، ویتامین B12 و مواد مغذی مورد نیاز دیگر را در بر نگیرد، می تواند میزان تولید گلبول های قرمز را کاهش دهد.
  • برخی بیماری ها: بیماری های مزمن مثل سرطان، دیابت، مشکلات کلیوی و ایدز می توانند توانایی بدن در تولید گلبول های قرمز را مختل کنند. خانم های باردار نیز می توانند به کم خونی دچار شوند.
  • اختلالات ژنتیکی: کودکان می توانند بعضی مشکلات را به ارث ببرند (مثل کم خونی آپلاستیک) که می تواند از تولید گلبول قرمز به اندازه کافی جلوگیری کند. مشکلات ارثی مثل کم خونی داسی شکل و کم خونی همولیتیک همچنین می توانند بدن را تحریک به تخریب گلبول های قرمز کنند.
  • افزایش تخریب گلبول های قرمز: بیماری های مشخصی می توانند باعث شوند که بدن بر علیه گلبول های قرمز خودش اقدام کند و آنها را از بین ببرد. برای مثال، به دلیل ابتلا به بیماری که طحال (عضوی از بدن که معمولا گلبول های قرمز از کار افتاده را از بین می برد) را تحت تأثیر قرار می دهد، می توان به کم خونی دچار شد. طحالی که متورم یا بیمار شده باشد می تواند گلبول های قرمز را بیشتر از میزان مورد نیاز از بین ببرد.

 

علائم و نشانه های کم خونی:

افرادی که کم خونی دارند اغلب اوقات خستگی مفرط را تجربه می کنند. البته این خیلی طبیعی است که بعد از یک روز کاری طولانی یا ورزش سنگین احساس خستگی کنید. اما در صورت وجود کم خونی، حتی بعد از انجام کارهای کوتاه، هر بار بیشتر و بیشتر احساس خستگی دارید زیرا سلول های بدنتان از کمبود اکسیژن رنج می برند.

هرچه کم خونی وخیم تر می شود، بدن نیز تغییرات محسوس فیزیکی را بروز می دهد – پوست رنگ پریده می شود، ناخن ها شکننده می شوند، و زخم ها و بریدگی ها زمان بیشتری می برند تا خونریزی نکنند. علائم دیگر کم خونی یا آنمیا عبارتند از:

  • کم آوردن نفس
  • زودرنجی
  • ضعف
  • سرگیجه
  • سردی دست ها و پاها
  • عدم توانایی در تمرکز و فکر کردن واضح
  • درد در قفسه سینه
  • ضعف جنسی

این علائم احتمالا در ابتدا بسیار ملایم هستند،  مخصوصا اگر کم خونی معتدل داشته باشید. بدن ما قابلیت سازگاری بسیار بالایی دارد و می تواند برای جبران کمبود اکسیژن در خون تلاش کند. اما هرچه کم خونی پیشرفت می کند، توانایی بدن برای سازگاری کمتر می شود و این علائم بیشتر و بیشتر به چشم می آیند.

اگر این علائم را دارید باید به پزشک مراجعه کنید. با این حال معمولا کم خونی زمانی که در حال معالجه و بررسی بیماری دیگری هستید نمایان می شود، چرا که کم خونی در مراحل اولیه یا علائم خیلی کمی دارد یا اصلا علائمی ندارد.

 

تشخیص کم خونی یا آنمیا معمولا شامل این مراحل می شود:

  • آزمایش CBC که در آن تمام محتویات موجود در خون اندازه گیری می شود.
  • ارائه سابقه پزشکی و خانوادگی که مشخص می کند کم خونی ناشی از بیماری است یا مشکلات ژنتیکی.
  • معاینه فیزیکی که نشان می دهد که آیا تنفس یا ضربان قلب به دلیل کم خونی نا منظم شده یا خیر.
  • آزمایش خون های دیگر که میزان کمبود آهن یا ویتامین ها را چک می کند و از نزدیک گلبول های قرمز و هموگلوبین ها را مورد بررسی قرار می دهند.

 

زخم دهانه رحم چیست؟

زخم دهانه رحم چیست؟

زخم دهانه رحم زمانی اتفاق می افتد که سلول های نرمی که درون کانال سرویکس قرار دارند (سلول های غده ای) به سطح بیرونی دهانه رحم پخش می شوند. معمولا بخش بیرونی دهانه رحم دارای سلول های سفت است (سلول های پوششی یا اپیتولیال). جایی که این دو نوع سلول متفاوت به هم برخورد می کنند منطقه «تغییر» نام دارد. سرویکس همان گردنه رحم است، جایی که رحم به واژن متصل می شود.

زخم دهانه رحم اصطلاحی است که نه تنها نگران کننده و اضطراب آور است، بلکه گمراه کننده هم هست. اما خیالتان راحت باشد، در واقع هیچ زخمی در رحم شما وجود ندارد!

زخم دهانه رحم در بین زنانی که در سن باروری هستند (یعنی معمولا بین ۱۵ تا ۴۴ سال) بسیار شایع است. این مشکل سرطانی نیست و برای باروری مشکلی ایجاد نمی کند. در واقع، اصلا بیماری محسوب نمی شود. با این حال، ممکن است برای بعضی خانم ها مشکلاتی ایجاد کند.

 

علائم زخم دهانه رحم چیست؟

ممکن است شما هم مثل خیلی از خانم هایی که زخم دهانه رحم دارند، علائمی نداشته باشید. عجیب است که حتی تا قبل از مراجعه به متخصص زنان و انجام معاینه فیزیکی پی به این موضوع نمی برید.

اما اگر علائمی دارید، ممکن است شامل موارد زیر شود:

  • ترشحات سبک مخاطی
  • لکه بینی بین هر سیکل قاعدگی
  • درد و خونریزی در حین و بعد از هر نزدیکی

درد و خونریزی می تواند در حین و پس از انجام معاینه فیزیکی نیز اتفاق بیفتد. برای بعضی از خانم ها، این علائم بسیار شدید هستند. ترشحات عذاب آور و اذیت کننده می شوند و درد شدید می تواند لذت آمیزش جنسی را تحت الشعاع قرار دهد.

زخم دهانه رحم شایع ترین دلیل خونریزی در ماه های انتهایی بارداری است.

دلیل به وجود آمدن این علائم این است که سلول های غده ای بسیار ظریف تر و حساس تر از سلول های پوششی هستند. آنها مخاط بیشتری تولید می کنند و راحت تر دچار خونریزی می شوند. اگر علائم مشابه اما سبک تر دارید، نباید به این فکر بیفتید که حتما زخم دهانه رحم دارید. اما بهتر است به پزشک مراجعه کنید و معاینه دقیق انجام دهید.

اگر بین هر پریود خونریزی دارید، ترشحات واژینال شما غیر طبیعی است، و در حین و بعد از نزدیکی درد شدیدی دارید، حتما به متخصص مراجعه کنید. زخم دهانه رحم زیاد جدی نیست اما این علائم و نشانه ها می توانند ناشی از شرایط و بیماری های دیگری باشند که ملزم به تشخیص و درمان هرچه سریع تر هستند. برخی از این شرایط عبارتند از:

  • عفونت
  • فیبروید یا پولیپ
  • آندومتریوز
  • مشکلات مربوط به IUD
  • مشکلات مربوط به بارداری
  • سرطان دهانه رحم، رحم، یا سایر سرطان ها

 

چه عواملی موجب بروز زخم دهانه رحم می شوند؟

تشخیص دلیل زخم دهانه رحم همیشه ممکن نیست. برخی زنان با این مشکل به دنیا می آیند. این موضوع می تواند مربوط به نوسانات هورمونی باشد. به همین دلیل است که در بین زنانی که در سنین باروری هستند رایج تر است. این شامل نوجوانان، زنان جوان، خانم های باردار و زنانی که از قرص های ضد بارداری حاوی استروژن استفاده می کنند می شود.

اگر در حین استفاده از قرص های ضد بارداری حاوی استروژن دچار زخم دهانه رحم شدید و علائم آن برایتان مشکل ساز شد و در مورد تغییر روش جلوگیری از بارداری با پزشک خود مشورت کنید.

زخم دهانه رحم در خانم های یائسه بسیار نادر است.

هیچ رابطه ای بین زخم دهانه رحم و گسترش سرطان دهانه رحم یا دیگر سرطان ها وجود ندارد.

 

زخم دهانه رحم چگونه تشخیص داده می شود؟

احتمال تشخیص زخم دهانه رحم در حین انجام معاینه فیزیکی و پاپ اسمیر بیشتر است. این وضعیت در واقع موقع معاینه فیزیکی قابل رویت است زیرا چون دهانه رحم قرمز تر و زبر تر از حالت عادی به نظر می رسد. و ممکن است در حین معاینه کمی هم خونریزی به وجود بیاید.

اگر علائمی ندارید و تست پاپ اسمیر شما نرمال است، به احتمال زیاد دیگر احتیاجی به انجام تست های بیشتر نیست.

اگر علائم شدید دارید (مثل درد در رابطه جنسی و ترشحات زیاد و شدید) پزشک شما ممکن است برا تشخیص دلیل اصلی آزمایش های بیشتری انجام دهد.

مرحله بعدی، فرآیندی به نام کولپوسکوپی است، که می تواند در مطب پزشک انجام شود، که شامل نورپردازی قوی و یک دستگاه مخصوص بزرگنمایی می شود تا شرایط رویت سرویکس از نزدیک تر فراهم شود.

در طول این فرآیند، یک تکه بافت کوچک نیز به عنوان نمونه برداشته می شود (بیوپسی/نمونه برداری) تا برای سرطانی بودن مورد آزمایش قرار بگیرد.

 

آیا این مشکل باید درمان شود؟

تا جایی که علائم برای شما آزار دهنده نباشد، دلیلی برای درمان زخم دهانه رحم وجود ندارد. بیشتر زنان مشکلات کمی را تجربه می کنند، و این وضعیت می تواند خود به خود برطرف شود.

اگر علائم شما متداوم و دردسرساز بود – مثل ترشحات واژینال، خونریزی یا درد درحین یا بعد از نزدیکی – در مورد نوع درمان خود با پزشک مشورت کنید.

اصلی ترین نوع درمان این وضعیت کوتر کردن است (Cauterization) که موجب توقف ترشحات غیر طبیعی و خونریزی می شود. این امر می تواند از طریق حرارت (دیاترمی/Diathermy) ، سرما (کرایوسرجری/Cryosurgery) یا نیترات نقره انجام شود.

هر کدام این فرآیندها می توانند تحت بی حسی موضعی در عرض چند دقیقه در مطب پزشک انجام شود. می توانید به محض اتمام کار، مطب را ترک کنید و تقریبا بلافاصله می توانید به بیشتر کارهای روزانه خود بپردازید. ممکن است برای چند ساعت تا چند روز کمی ناراحتی شبیه به درد قاعدگی داشته باشید. همچنین ممکن است به مدت چند هفته ترشح یا لکه بینی داشته باشید.

بعد از اتمام این فرآیند، دهانه رحم برای بهبود احتیاج به زمان دارد. توصیه می شود که تقریبا به مدت چهار هفته رابطه جنسی نداشته باشید و از استفاده از تامپون خودداری کنید. این کار به جلوگیری از عفونت هم کمک می کند.

پزشک شما نکاتی را برای مراقبت های بعد از این عمل ارائه می دهد و از شما می خواهد تا برای معاینات بعدی حتما مراجعه کنید. در این مدت اگر مسائل زیر را دارید، به پزشک خود اطلاع دهید:

  • ترشحات بد بو
  • خونریزی که از قاعدگی سنگین تر است
  • خونریزی که بیشتر از حد طول بکشد

اینها نشان دهنده وجود عفونت یا مشکلات جدی دیگر است که باید حتما درمان شود. کوتر کردن (Cauterization) این علائم را از بین می برد. این امکان وجود دارد که علائم برگردند، اما می توان عمل کوتر را تکرار کرد.

زخم دهانه رحم یک وضعیت خوش خیم است، نه یک بیماری، و معمولا جای نگرانی ندارد. خیلی از خانم ها حتی از داشتن این زخم مطلع نیستند تا زمانی که معاینه شوند.

اگر باردار هستید، به جنین آسیبی وارد نمی کند. اما اگر خونریزی دارید بهتر است این معاینه را انجام دهید تا مطمئن شوید. چون خونریزی در دوران بارداری امری جدی تلقی می شود.

این مشکل الزاما احتیاجی به درمان ندارد مگر اینکه ترشحات مشکل ساز شوند یا لذت رابطه جنسی را از بین ببرد. اگر علائمی دارید که به خودی خود از بین نمی روند، مطمئن باشید که فرآیند درمان مربوطه بسیار سریع، امن، بی خطر و کارآمد خواهد بود.

افتادگی اعضای لگنی

افتادگی اعضای لگنی یا POP (Pelvic Organ Prolapse) چیست؟

افتادگی با بیرون زدگی ارگان های لگنی زمانی اتفاق می افتد که یکی از اعضای لگنی مثل مثانه پرولاپس می کند، یعنی از جای طبیعی خود در زیر شکم به پایین کشیده می شود و به دیواره واژن فشار وارد می کند. این اتفاق ممکن است زمانی رخ بدهد که ماهیچه هایی که اعضای لگنی را سر جای خود نگه می دارند ضعیف شده اند یا به دلیل زایمان یا اعمال جراحی دچار کشیدگی شده اند.

بسیاری از زنان یکی از انواع افتادگی اعضای لگنی را در طول زندگی خود تجربه می کنند. این مشکل می تواند بسیار ناراحت کننده و دردناک باشد. اما معمولا مشکل بزرگی برای سلامتی ایجاد نمی کند. معمولا وضعیت این بیماران وخیم تر از وضع کنونی شان نمی شود و برخی زنان حتی به مرور زمان بهتر می شوند.

گاهی اوقات ممکن است همزمان بیش از یکی از اعضای لگنی دچار افتادگی شود. اعضایی که امکان پرولاپس دارند عبارتند از:

  • مثانه. شایع ترین افتادگی در مثانه اتفاق می افتد.
  • مجرای ادراری
  • رحم
  • واژن
  • روده کوچک
  • راست روده (رکتوم)

 

چه چیزی باعث افتادگی اعضای لگنی می شود؟

این اتفاق بیشتر مربوط به زایمان می شود. به شور طبیعی، اعضای لگنی توسط ماهیچه ها و بافت های موجود در زیر شکم سر جای خود نگه داشته می شوند. در حین زایمان، این عضلات ضعیف یا کشیده می شوند و اگر به حالت اول برنگردند دیگر توانایی نگهداری از اعضای لگنی را نخواهند داشت.

همچنین ممکن است افتادگی (پرولاپس) به دلیل انجام عمل هیسترکتومی (برداشتن رحم) اتفاق بیفتد. گاهی اوقات برداشتن رحم می تواند باعث می شود که اعضای لگنی دیگر، تکیه گاهی برای ثابت ماندن نداشته باشند.

 

افتادگی اعضای لگنی می تواند توسط هر چیزی که به شکم فشار بیاورد وخیم تر هم بشود. مثل:

  • اضافه وزن شدید (چاقی مفرط)
  • سرفه های طولانی مدت
  • یبوست مداوم
  • تومور در اعضا

زنان مسن تر بیشتر در معرض این مشکل هستند. این موضوع همچنین می تواند ارثی باشد.

 

علائم:

  • احساس فشار از طرف اعضای لگنی روی دیواره واژن. این شایع ترین علامت است.
  • احساس سنگینی زیر شکم
  • احساسی شبیه به اینکه انگار یک چیزی در حال بیرون افتادن از واژن است.
  • احساس کش آمدن کشاله ران، یا درد در پایین کمر
  • دفع ادرار بدون اراده (بی اختیاری ادرار)، یا نیاز مکرر به دفع ادرار
  • احساس درد در واژن هنگام نزدیکی
  • مشکل در اجابت مزاج، مخصوصا یبوست

خونریزی های غیر طبیعی

خونریزی های غیر طبیعی ماهانه
خونریزی شدید و غیر طبیعی مشکلی رایج است که بسیاری از خانم ها اغلب در اواخر ۳۰ سالگی و اوایل ۴۰ سالگی تجربه می کنند. مقدار خونی که در یک پریود از دست می رود، مدت زمان پریود و همچنین تکرر آن در هر خانم با خانم دیگر متفاوت است. به همین دلیل تعریف درست از پریود “طبیعی” بسیار دشوار است. به علاوه اینکه، درک درست از پریود “طبیعی” و خونریزی شدید نیز در هر خانم فرق دارد. با این حال اگر علائم زیر را دارید، ممکن است از خونریزی شدید و غیر طبیعی رنج ببرید:
• اگر مجبور هستید فعالیت های روزانه خود را محدود کنید تا به دستشویی نزدیک باشید.
• اگر لباس هایتان مرتبا خونی می شود و همیشه نگران پس دادن خون به لباس ها هستید.
• اگر مدام احساس خجالت می کنید و با شریک زندگی تان راحت نیستید.
• اگر هر یکی دو ساعت، پد بهداشتی خود را بیشتر از یک بار عوض می کنید.
• اگر در هر بار پریود، بیشتر از ۷ روز خونریزی دارید.
• اگر هنگام خروج از منزل، مجبور هستید از چند پد بهداشتی همزمان استفاده کنید.
• اگر دردهای شدید انقباضی و ناراحت کننده دارید.
• اگر زودرنج شده اید، غمگین، مضطرب یا خسته اید.

پرکاری تیروئید

پرکاری تیروئید (هیپرتیروئیدیسم) باعث می شود که غده تیروئید شما بیش از حد نیاز بدن شما هورمون تیروئید ترشح کند. این منجر به بالا رفتن سرعت عملکرد بدن شما (مثل ضربان قلب و سوخت و ساز) می شود.
شایع ترین دلیل پرکاری تیروئید، بیماری گریوز (Grave’s disease) است؛ بیماری که به سیستم ایمنی بدن آسیب می رساند.

علائم و نشانه های پرکاری تیروئید چیست؟

ممکن است در ابتدا، توجهی به علائم نداشته باشید، چون خیلی آهسته شروع به نمایان شدن می کنند. اما با گذر زمان، متابولیسمِ سریع تر باعث بروز این علائم می شود:
• کاهش وزن بدون تغییر در رژیم غذایی (اکثر بیماران کاهش وزن دارند اما نه همه)
• غذا خوردن بیشتر از حد معمول
• ضربان قلب سریع یا نامنظم یا احساس تپش قلب
• احساس اضطراب و نگرانی
• احساس زودرنجی
• مشکل خواب
• لرزش دست و انگشتان
• افزایش تعریق
• احساس گرما وقتی دیگران چنین حسی ندارند
• ضعف عضلانی
• اسهال یا اجابت مزاج بیش از حد طبیعی
• قاعدگی های کمتر یا سبک تر از حد طبیعی
پرکاری تیروئید خطر پوکی استخوان را افزایش می دهد (وضعیتی که در آن استخوان ها به قدری ضعیف می شوند که به سادگی می شکنند). در حقیقت، پرکاری تیروئیدممکن است قبل از اینکه هر کدام دیگر از علائم را تجربه کنید، استخوان های شما را تحت تأثیر قرار دهد. این موضوع به ویژه در زنانی صدق می کند که یائسه شده اند و یا در حال حاضر در معرض ابتلا به پوکی استخوان هستند.

درمان
بسته به دلیل و علائم بیماری شما، پزشک معالج انتخاب های گوناگونی دارد. درمان ممکن است شامل این موارد باشد:
دارو
۱٫ داروهای ضد تیروئید که تولید هورمون تیروئید را مهار می کند. این داروها آسیب ماندگار و طولانی به تیروئید نمی زنند.
۲٫ بلوک کننده های بتا (مهارکننده گیرنده های بتا) باعث مهار تأثیر هورمون تیروئید روی بدن می شود. این داروها می توانند در پایین آوردن ضربان قلب و     درمان علائم دیگر (تا زمانی که نوع دیگری از درمان استفاده شود) کمک کنند. بلوک کننده های بتا میزان هورمون تیروئید را کم نمی کنند.
یُد رادیواکتیو. این درمان سلول های تیروئید را که هورمون تیروئید تولید می کنند از بین می برند. اغلب، انجام این کار باعث کم کاری تیروئید دائمی می شود.
عمل جراحی. با جراحی تیروئید، کل این غده یا بخش بزرگی از آن خارج می شود. این ممکن است منجر به کم کاری تیروئید دائمی شود.

کم کاری تیروئید

کم کاری تیروئید یا هیپوتیروئیدیسم (hypothyroidism) زمانی اتفاق می افتد که غده تیروئید به اندازه کافی هورمون تیروئید ترشح نمی کند. به این مشکل به اصطلاح «تیروئید کم فعال» هم می گویند. این امر موجب کاهش سرعت عملکرد بدن، مثل سوخت و ساز، می شود.

در ایالات متحده، شایع ترین دلیل کم کاری تیروئید، بیماری هاشیموتو است. در کسانی که بیماری هاشیموتو دارند، سیستم ایمنی بدن به اشتباه به غده تیروئید حمله می کند. این حمله موجب آسیب دیدن تیروئید می شود و در نتیجه هورمون کافی تولید نمی شود. کم کاری تیروئید همچنین می تواند بر اثر عوامل زبر به وجود بیاید:

  • درمان پرکاری تیروئید (یدرادیواکتیو/radioiodine)
  • پرتو درمانی برخی سرطان ها
  • برداشتن غده تیروئید

علائم و نشانه های کم کاری تیروئید چیست؟

علائم کم کاری تیروئید اغلب در طی چند سال توسعه پیدا می کنند. در ابتدا ممکن است احساس خستگی و رخوت کنید. بعدتر، ممکن است علامت ها و نشانه هایی را تجربه کنید که ناشی از پایین آمدن سرعت متابولیسم یا سوخت و ساز بدن باشد، مثل:

  • احساس سرما وقتی دیگران چنین حسی ندارند
  • یبوست
  • ضعف عضلانی
  • افزایش وزن، حتی اگر تغییری در رژیم غذایی خود نداده اید
  • درد در عضلات و مفاصل
  • احساس غم و افسردگی
  • احساس خستگی زیاد
  • پوست خشک و رنگ پریده
  • موهای خشک و نازک
  • ضربان قلب پایین
  • تعریق کمتر از حد طبیعی
  • صورت پف کرده
  • صدای کلفت
  • خونریزی ماهانه بیش از حد معمول

در عین حال ممکن است LDL یا کلسترول «بد» داشته باشید، که می تواند خطر بیماری قلبی را نیز در شما بالا ببرد.

کم کاری تیروئید چگونه درمان می شود؟

کم کاری تیروئید با داروهایی درمان می شود که به بدن شما هورمون تیروئید لازم برای طبیعی کار کردن را می رساند. رایج ترین داروهای مربوطه، هورمون هایی هستند که ساخته دست انسان است و تیروئید شما آن را می سازد. این امکان وجود دارد که مجبور باشید باقی عمر خود این داروها را استفاده کنید. اگر مصرف داروها طبق تجویز پزشک باشد، هیچ ضرری برای شما نخواهند داشت.

تیروئیدیت پس از زایمان

تیروئیدیت پس از زایمان یعنی التهاب تیروئید بعد از زایمان و حدودا ۱۰ درصد از زنان به آن مبتلا می شوند. معمولا این مشکل تشخیص داده نمی شود چون علائم آن بسیار شبیه به علائم افسردگی بعد از زایمان است. زنانی که تیروئیدیت پس از زایمان دارند مدام احساس خستگی می کنند و نوسانات خلقی دارند.

این مشکل معمولا در دو مرحله اتفاق می افتد، گرچه همه زنانی که این مشکل را دارند هم الزاما هر دو مرحله را تجربه نمی کنند.

  • مرحله اول بین ماه اول تا چهارم بعد از زایمان شروع می شود و معمولا ۱ تا ۲ ماه طول می کشد. در این مرحله ممکن است نشانه ها و علائم پرکاری تیروئید را تجربه کنید، چون تیروئید آسیب دیده مدام هورمون تیروئید را به جریان خون می فرستد.
  • مرحله دوم از ماه چهارم تا هشتم بعد از زایمان شروع می شود و بین ۶ تا ۱۲ ماه طول می کشد. در این مرحله ممکن است علائم و نشانه های کم کاری تیروئید را تجربه کنید زیرا غده تیروئید اکثر میزان هورمونش را از دست داده یا اینکه حمله خود ایمنی بدن به تیروئید تمام شده و تیروئید کم کم رو به بهبودی می رود.

چه کسانی در خطر تیروئیدیت پس از زایمان هستند؟

ممکن است سیستم ایمنی شما باعث این مشکل شود. اگر شما بیماری خود ایمنی دارید، مثل دیابت نوع ۱، خطر ابتلای شما بالاتر است.

همچنین خطر ابتلا به این مشکل بالاتر می رود اگر:

  • سابقه شخصی یا خانوادگی اختلالات تیروئیدی دارید
  • در بارداری قبلی خود این مشکل را داشته اید
  • هپاتیت مزمن فعال دارید

تیروئیدیت پس از زایمان چگونه درمان می شود؟

درمان این مشکل به این بستگی دارد که بیمار در کدام مرحله است و چه علائمی دارد. برای مثال، اگر علائم پرکاری تیروئید در مرحله اول را داشته باشید، درمان شما ممکن است شامل داروهایی شود که ضربان قلب را پایین می آورد.

در اکثر زنانی که تیروئیدیت پس از زایمان دارند، معمولا تیروئید در مدت ۱۲ تا ۱۸ ماه پس از شروع علائم، به حالت عادی باز می گردد. اما اگر سابقه تیروئیدیت پس از زایمان دارید، خطر ابتلا به کم کاری دائمی تیروئید در عرض ۵ تا ۱۰ سال بسیار بالا می رود.

آمنوره چیست؟

آمنوره یعنی توقف سیکل ماهانه (یک دوره یا بیشتر). زنانی که حداقل سه دوره پشت سر هم سیکل خود را تجربه نکنند به آمنوره دچار شده اند – درست مثل دخترانی که تا ۱۵ سالگی هنوز خونریزی ماهانه نداشته اند.

یکی از شایع ترین دلایل آمنوره بارداری است. دلایل دیگر می تواند شامل وجود مشکلاتی در اعضای داخلی دستگاه تناسلی یا در غددی باشد که سطح هورمون ها را متعادل می کنند. با درمان این مشکلات داخلی می توان آمنوره را درمان کرد.

 

علائم

اولین و اصلی ترین نشانه آمنوره عدم خونریزی ماهانه است. بسته به دلیل ایجاد کننده آمنوره، ممکن است علائم و نشانه های مختلف دیگری را نیز تجربه کنید. مثل:

  • ریزش مو
  • سردرد
  • تغییر در بینایی
  • زیاد شدن موهای صورت
  • درد در ناحیه لگن
  • آکنه
  • ترشحات شیر مانند از سینه

 

چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟

اگر حداقل سه دوره پشت سرهم خونریزی ماهانه نداشتید، یا اگر ۱۵ سال یا بیشتر دارید و هنوز قاعدگی را تجربه نکرده اید، هرچه سریع تر با پزشک معالج خود مشورت کنید.

 

دلایل:

آمنوره می تواند به خاطر دلایل مختلفی اتفاق بیفتد. بعضی از آنها در زندگی هر زنی عادی است اما برخی دیگر می تواند ناشی از عوارض برخی داروها، یا نشانه برخی بیماری ها باشند.

 

آمنوره طبیعی:

در طول زندگی عادی، هر زنی ممکن است به دلایل طبیعی، آمنوره را تجربه کند. مثل:

  • بارداری
  • شیردهی
  • یائسگی

 

داروهای ضد بارداری

خانم هایی که قرص ضد بارداری مصرف می کنند، ممکن است خونریزی ماهانه نداشته باشند. حتی بعد از قطع مصرف خوراکی این داروها، ممکن است کمی زمان ببرد تا تخمک گذاری مجددا تنظیم شود و سیکل ماهانه به شکل عادی اش برگردد. داروهای ضد بارداری که تزریقی هستند یا درون بدن جایگذاری می شوند نیز ممکن است به آمنوره منجر شوند، مثل دستگاه هایی که درون رحم گذاشته می شود.

 

سایر داروها

برخی داروها هستند که می توانند خونریزی ماهانه را متوقف کنند مثل انواع:

  • آنتی بیوتیک ها
  • شیمی درمانی ها
  • داروهای ضد افسردگی
  • داروهای فشار خون
  • داروهای ضد آلرژی

 

عوامل مرتبط با سبک زندگی

گاهی اوقات سبک زندگی می تواند به آمنوره منجر شود، برای مثال:

  • وزن کم بدن: وزن به شدت پایین – یعنی تقریبا ۱۰ درصد زیر حد نرمال – باعث به وجود آمدن اختلال در بسیاری از عملکردهای هورمونی بدن می شود، علی الخصوص توقف در تخمک گذاری. زنانی که اختلالات غذایی دارند (مثل بی اشتهایی یا پرخوری عصبی) معمولا به خاطر این تغییرات غیر معمول هورمونی دچار آمنوره می شوند.
  • ورزش های شدید: زنانی که در فعالیت هایی شرکت می کنند که ملزم به تمرین های سنگین است (مثل باله) ممکن است شاهد توقف سیکل ماهانه خود باشند. بسیاری از موارد هستند که در زنان ورزشکار به توقف پریود منجر می شود: مثل چربی کم بدن، استرس و مصرف انرژی بسیار زیاد.
  • استرس: استرس ذهنی می تواند به شکل موقت باعث تغییر در عملکرد هیپوتالاموس شود (بخشی از مغز که هورمون ها را کنترل و سیکل ماهانه را تنظیم می کند). تخمک گذاری و سیکل ماهانه می تواند در نتیجه استرس متوقف شوند. معمولا بعد از از بین رفتن عوامل استرس زا، سیکل منظم دوباره به حالت عادی بر می گردد.

عدم تعادل هورمونی

خیلی از انواع مشکلات جسمی می تواند به عدم تعادل هورمونی منجر شود، مثل:

  • سندروم تخمدان پلی کیستیک
  • عملکرد نادرست تیروئید
  • تومورهای هیپوفیز
  • یائسگی زودرس

مشکلات ساختاری

وجود مشکل در خود اعضای جنسی نیز می تواند دلیل دیگری برای بروز آمنوره باشد، مثلا:

  • وجود زخم و اسکار در رحم (در اثر عمل جراحی، سزارین و …)
  • عدم وجود و رشد برخی اعضای تناسلی (به شکل مادرزاد)
  • ناهنجاری ساختار واژن

زنان و تیروئید

غده تیروئید شما هورمون تیروئید ترشح می کند که بسیاری از فعالیت های بدن شما را (مثل اینکه با چه سرعتی کالری می سوزانید یا قلب شما چقدر سریع می تپد) کنترل می کند. بیماری های مرتبط با تیروئید می تواند میزان ترشح این هورمون را یا بیش از حد بالا ببرد یا پایین بیاورد. بسته به میزان هورمونی که غده تیروئید ترشح می کند، امکان دارد که اغلب احساس بیقراری یا خستگی کنید، یا اینکه وزنتان کم یا زیاد شود. زن ها بیشتر از مردان در معرض ابتلا به بیماری های تیروئیدی هستند، مخصوصا بلافاصله بعد از بارداری و پس از یائسگی.

مشکلات تیروئید چگونه روی زنان تأثیر می گذارد؟

زنان بیشتر از مردان به بیماری های تیروئید دچار می شوند. از هر هشت زن یک نفر به این بیماری ها مبتلا می شود. بیماری تیروئید می تواند باعث این مشکلات در زنان شود:

  • مشکلات در قاعدگی: تیروئید نقش مهمی در کنترل سیکل ماهانه شما دارد. میزان خیلی کم یا خیلی زیاد هورمون تیروئید می تواند سیکل ماهانه شما را یا خیلی سبک و خفیف، و یا خیلی سنگین و غیر منظم کند. بیماری تیروئید می تواند پریود شما را به مدت چند ماه یا بیشتر متوقف کند (نام این اختلال آمنوره است). اگر سیستم ایمنی بدن شما منجر به بروز بیماری های تیروئیدی می شود، غدد دیگر مثل تخمدان ها نیز درگیر می شوند. این می تواند منجر به یائسگی زودرس (قبل از سن ۴۰ سالگی) شود.
  • مشکل در باردار شدن: وقتی بیماری تیروئید روی سیکل ماهانه تأثیر بگذارد، متعاقبا روی فرآیند تخمک گذاری هم تأثیرگذار خواهد بود. این امر می تواند باردار شدن را سخت تر کند.
  • بروز مشکلات در دوران بارداری: مشکلات تیروئید در دوران بارداری می تواند برای مادر و جنین ایجاد مشکلات عدیده ای کند.

گاهی اوقات، علائم مشکلات تیروئید  با علائم یائسگی اشتباه گرفته می شود. احتمال بیشتری هست که مشکلات تیروئید، مخصوصا کم کاری تیروئید، بعد از یائسگی به وجود بیایند.

زنان دچار کدام بیماری های تیروئیدی می شوند؟

درمان های طبیعی برای قاعدگی های نامنظم

از بین تمام مشکلات مربوط به عادت ماهانه، پریودهای نامنظم از آنهایی است که ذهن خیلی از خانم­ها را درگیر خودش کرده است. پریود نامنظم می­تواند ناشی از عدم تعادل هورمونی، کاهش وزن غیر­اصولی، بی­ اشتهایی یا پرخوری عصبی، استرس یا عوامل دیگر باشد.

اگر شما هم این مشکل را دارید، توصیه ما این است که برای چند ماه سیکل ماهانه خود را تحت نظر بگیرید و ثبت کنید و در همین حین حواستان به این باشد که چه عواملی سبب بروز این مشکل می­شود.

در این پست، چند درمان طبیعی معرفی می­کنیم که به شکل طبیعی سیکل ماهانه را تنظیم می­کند:

  • زنجبیل: جینجرول عنصر اصلی موجود در زنجبیل است که به درمان پریودهای نامنظم کمک می­کند. جینجرول ماده­ای ضد التهاب است که به طرز چشمگیری التهاب موجود در اعضا و بافت­های ناحیه لگن کاهش می­دهد – این التهابات یکی از عوامل اصلی در ایجاد پریودهای نامنظم ، دردناک و ناخوشایند هستند.
  • لیمو: لیمو منبع غنی از ویتامین C است، که به دریافت و جذب آهن در بدن کمک می­کند. به همین دلیل، لیمو می­تواند به رفع مشکل پریودهای نامنظم ناشی از کمبود آهن کمک کند.
  • هویج: هویج سرشار از آهن است. درست مثل لیمو، هویج هم به رفع مشکل پریود نامنظم ناشی از فقر آهن کمک می­کند.
  • دارچین: بر اساس طب سنتی چین، دارچین می­تواند بدن را گرم کند. بنابراین، می­تواند پریود را تنظیم کنید و دردهای انقباضی ناشی از «رحم سرد» را کاهش دهد.

دارچین همچنین می­تواند باعث افزایش پروژسترون شود، پس اگر پریود نامنظم به دلیل کمبود پروژسترون باشد، به رفع آن کمک می­کند.

به علاوه اینکه، دارچین حاوی ترکیبی به نام هیدروکسی­کالکون است که سطح انسولین را متوازن می­کند، بنابراین درمان طبیعی مناسبی برای پریود نامنظم ناشی از عدم توازن قند خون می­باشد.

  • عسل: عسل حاوی آنزیم ­های قابل حل مثل ویتامین، اینورتاز، نمک پتاسیم، قند قابل هضم و اسیدهای ارگانیک است که سبب تحریک متابولیسم و ایجاد توازن در هورمون­ها می­شود. وقتی سطح هورمون­ها متوازن شود، پریودهای نامنظم خود به خود درمان می­شوند.
  • آلوئه ورا: آلوئه ورا نیز یکی دیگر از تنظیم کننده­های هورمون است که سیکل­ های نامنظم را درمان می­ کند. شما می­توانید هر روز قبل از صبحانه از آن استفاده کنید. فقط کافیست ماده ژل مانند داخل آلوئه ورای تازه را با آب و یک قاشق چایخوری عسل مخلوط کنید. برای سه دوره این کار را تکرار کنید، منتها در روزهای پریود این ترکیب را استفاده نکنید.
  • میوه پاپایا: پاپایای کال و نرسیده با تحریک ماهیچه­ های رحم به انقباض، جریان خون ماهانه را تسهیل می­کند. این میوه برای درمان پریودهای نامنظم ناشی از استرس و یا دوران قبل از یائسگی مفید است.
  • زردچوبه: زردچوبه هم گیاه گرم­ کننده دیگری­ست که در تنظیم پریود مؤثر است. خواص قاعده آور، ضد انقباض و ضد التهاب آن به جریان یافتن خون ماهانه و کاهش درد پریود کمک می­کند.
  • رازیانه: رازیانه هم خواص قاعده آور و ضد انقباض دارد. بنابراین، کمک بسیاری به تنظیم سیکل ماهانه و کاهش دردهای انقباضی می­کند. این ماده همچنین به تنظیم میزان استروژن و پروژسترون کمک می­کند.
  • رژیم غذایی مناسب: در رژیم غذایی روزانه خود، میوه­ ها، سبزیجات، مواد سبوس­ دار، مغزها، حبوبات، ماهی و دانه­ های روغنی را جای بدهید. رژیم غذایی سالمی که سرشار از مواد مغذی باشد می­تواند سطح هورمون را تنظیم کند و باعث منظم شدن سیکل ماهانه شود.
  • وزن مناسب: خانم­هایی که از اضافه وزن یا کمبود وزن رنج می­برند احتمال بیشتری برای داشتن پریودهای نامنظم دارند.

امیدواریم که این درمان­ها مناسب شما باشند. این مواد را در آشپزخانه­ تان داشته باشید. آنها می­توانند باعث شوند دیگر نیازی به داروهای شیمیایی نداشته باشید. با این حال قبل از مصرف هر کدام از آنها با پزشک معالج خود مشورت کنید.